Dr. Alie Weerman

juli 6, 2018
Drs. Veerle Van Wassenhove
juli 5, 2018
Dr. Nelleke J. Nicolai
juli 7, 2018

12.10 – 12.55

De existentiële voedingsbodem van Ervaringsdeskundigheid: een deskundigheid die er bij behandelaren eigenlijk niet zou moeten zijn?

Dr. Alie Weerman, psycholoog, lector GGZ en Samenleving, kenniscentrum Gezondheid en Welzijn, hogeschool Windesheim.

Ervaringsdeskundigheid is geworteld in persoonlijke ervaringen met onmacht, ontwrichting, trauma. De existentiële voedingsbodem is doordrenkt met pijn en schaamte. Een voedingsbodem die je liever niet had gehad. Waar je vanaf wilt, maar waarop je desondanks geënt bent. Waardoor je – lijfelijk en soms woordloos – weet hebt van de gevaren van het bestaan. Geen controle hebben, geweld meemaken, onmacht ervaren roepen heftige existentiële angsten op: doodsangst, angst voor vernietiging, verlatenheid, zinloosheid. Waarvoor je je vaak ook nog eens schaamt en waarover schuldgevoelens ontstaan: dit leven mag er niet zijn, zo is het niet bedoeld. Zelfcontrole, openheid en een mens uit één stuk zijn, vormen immers de norm. Troebele angstwekkende oncontroleerbare gebieden willen we het liefst verdonkeremanen. Dat geldt niet alleen voor degenen die lijden, maar ook als samenleving willen we het geweld, het tragische en onmaakbare liever laten verdwijnen in snelle oplossingen met veel nadruk zelfmanagement. Je schaamt je bijna dood als dat niet lukt.
Toch heeft ongeveer 40% van de zorgprofessionals ervaringen met een vorm van ontwrichting die parallel loopt aan die van hun cliënten. Hoe kun je nu trots zijn op een deskundigheid die is gebaseerd op lijden en onrecht? Waarom zou je in opleiding of werk deze duistere onverdraaglijke kanten van je leven aan het licht willen brengen er een deskundigheid op willen baseren? En hoe voorkom je hierbij een hiërarchie in leed? De presentatie zal ingaan op de eigenaardigheden van ervaringsdeskundigheid bij professionals in de ggz en een aantal dilemma’s bespreken. De kern is er mogen ‘zijn’ mét en zónder trauma.

Meer lezen:
Boevink, W. (2017). HEE! Over Herstel, Empowerment en Ervaringsdeskundigheid in de psychiatrie. Utrecht: Trimbos-Instituut.
Meekeren, E. van (red.) (2017). Zelfonthulling. Openheid van professionals in de GGZ. Amsterdam: Boom
Weerman, A. (2014). Schaamte & verslaving: de moed om gestigmatiseerd ‘te zijn’. Psyche & Geloof, 25, 284-296.
Weerman, A. (2016). Ervaringsdeskundige Zorg- en Dienstverleners. Stigma, verslaving en existentiële transformatie. Delft: Eburon.
Weerman, A. (2017). Trauma & De Nieuwe GGZ. In: Driessen, A. & Langeveld, W. (red.) Praktijkboek Psychotrauma. p. 145-147. Amsterdam: SWP.

Korte bio
Dr. Alie Weerman is psycholoog en lector GGZ en Samenleving aan hogeschool Windesheim in Zwolle. Het lectoraat richt zich op een betere verbinding tussen GGZ en samenleving. Thema’s waar het lectoraat zich op richt: trauma, psychiatrie, verslaving, huiselijk geweld, vechtscheidingen. Er is specifiek aandacht voor een existentiële invalshoek, onoplosbare tragiek en omgaan met het niet-maakbare.

Alie Weerman studeerde theoretische psychologie aan de Vrije Universiteit. Zij werkte een jaar als onderzoeker op de VU en werkte vervolgens – vanwege haar eigen patiëntervaring – als ondersteuner van een Patiëntenraad in een psychiatrisch centrum. Zij deed als freelancer diverse opdrachten op het gebied van cliëntenparticipatie en maatschappelijke participatie. Vanaf 1990 werkt zij als docent (en later als onderzoeker) bij Hogeschool Windesheim. Zij heeft meer dan 30 publicaties in vakbladen op het gebied van psychiatrie en verslaving, en vijf (studie)boeken op dit gebied op haar naam staan. Zij ontwikkelde het uitstroomprofiel Ervaringsdeskundigheid binnen de opleiding Social Work. Alie is ervaringsdeskundig en zij promoveerde in 2016 cum laude op het onderwerp Ervaringsdeskundige Zorg- en Dienstverleners. Hierin verbindt zij professionele praktijkkennis en wetenschappelijke kennis met ervaringskennis. Zij geeft hierbij ook een wetenschapstheoretische onderbouwing van ervaringskennis.

Comments are closed.